طرز تهیه آش جو پرملات؛ آش سنتی مقوی و مناسب تمام فصول
آش جو پرملات یکی از آشهای اصیل و پرطرفدار ایرانی است که به دلیل ترکیب جو، حبوبات متنوع، سبزی و گاهی گوشت، غذایی بسیار مقوی و سیرکننده محسوب میشود. این آش بهویژه در فصلهای سرد سال محبوبیت زیادی دارد، اما به دلیل ارزش غذایی بالا، در تمام طول سال میتواند یک انتخاب سالم برای وعده ناهار یا شام باشد. آش جو بافتی لعابدار و طعمی ملایم دارد و در صورت پرملات بودن، میتواند جای یک وعده غذایی کامل را بگیرد.
در بسیاری از خانوادههای ایرانی، آش جو پرملات بهعنوان غذایی خانگی، سالم و اقتصادی شناخته میشود که با کمی حوصله، نتیجهای بسیار خوشطعم و جاافتاده خواهد داشت.
مواد لازم برای تهیه آش جو پرملات مجلسی
برای تهیه یک آش جو خوشمزه و پرملات، استفاده از مواد تازه و نسبتهای درست اهمیت زیادی دارد. مواد اصلی این آش عبارتاند از:
جو پوستکنده
نخود
لوبیا چیتی یا لوبیا سفید
عدس
برنج نیمدانه
سبزی آش (تره، جعفری، اسفناج و گشنیز)
گوشت گوسفندی یا مرغ (اختیاری)
پیاز
سیر
نعناع خشک
نمک، فلفل سیاه، زردچوبه و در صورت دلخواه کمی دارچین
وجود حبوبات متنوع و مقدار مناسب جو، راز اصلی پرملات بودن این آش سنتی است.
مرحله اول: خیساندن و آمادهسازی حبوبات
نخود و لوبیا را از شب قبل بهصورت جداگانه خیس کنید و چند بار آب آنها را عوض کنید تا نفخشان گرفته شود. عدس به خیساندن طولانی نیاز ندارد و میتوان آن را از یکی دو ساعت قبل آماده کرد. جو پوستکنده را نیز بهتر است حداقل ۳ تا ۴ ساعت خیس کنید تا هنگام پخت سریعتر نرم شود.
مرحله دوم: پخت گوشت و حبوبات
اگر قصد دارید آش جو پرملات را با گوشت تهیه کنید، ابتدا گوشت را همراه با یک عدد پیاز خردشده، زردچوبه و فلفل بپزید تا کاملاً نرم شود. سپس گوشت را ریشریش کرده و آب آن را نگه دارید. نخود و لوبیا را جداگانه بپزید تا نیمپز شوند، زیرا زمان پخت آنها متفاوت است و پخت جداگانه باعث میشود آش بافت بهتری داشته باشد.
مرحله سوم: پخت جو و برنج
در یک قابلمه بزرگ، جو خیسخورده را با مقدار کافی آب روی حرارت ملایم قرار دهید. پس از نرم شدن جو، برنج نیمدانه را اضافه کنید. این ترکیب باید بهآرامی بجوشد و مرتب هم زده شود تا لعاب بیندازد. لعاب جو و برنج، پایه اصلی قوام آش جو پرملات است و هرچه بهتر پخته شود، آش خوشطعمتر خواهد شد.
مرحله چهارم: ترکیب مواد و ادامه پخت
در این مرحله، نخود، لوبیا و عدس پختهشده را به قابلمه اضافه کنید. سپس آب گوشت و گوشت ریشریششده را داخل آش بریزید. مواد را خوب هم بزنید تا کاملاً یکدست شوند. آش باید روی حرارت ملایم بجوشد و مرتب هم زده شود تا ته نگیرد و مواد بهخوبی با هم ترکیب شوند.
مرحله پنجم: افزودن سبزی و طعمدهی
سبزی آش را پس از شستن و خرد کردن، در نیمه پایانی پخت به آش اضافه کنید. سپس نمک، فلفل و در صورت تمایل کمی دارچین را بیفزایید. پس از اضافه کردن سبزی، آش جو باید حداقل ۳۰ تا ۴۵ دقیقه دیگر بپزد تا کاملاً جا بیفتد و اصطلاحاً «پرملات» و غلیظ شود.
تهیه نعناع داغ و سیر داغ
برای خوشطعمتر شدن آش جو پرملات، مقداری پیاز را خلالی خرد کرده و سرخ کنید تا طلایی شود. سپس سیر رندهشده و نعناع خشک را جداگانه در روغن تفت دهید. این چاشنیها هنگام سرو، طعم و عطر آش را چند برابر میکنند.
نکات مهم برای خوشمزهتر شدن آش جو پرملات
هم زدن مداوم باعث لعابدار شدن و جلوگیری از ته گرفتن آش میشود.
استفاده از جو پوستکنده بهجای جو پرک، بافت بهتری ایجاد میکند.
حرارت ملایم و زمان پخت طولانی، راز اصلی جاافتادن آش است.
میتوان آش را بدون گوشت نیز تهیه کرد تا کاملاً گیاهی باشد.
ارزش غذایی آش جو
آش جو پرملات سرشار از فیبر، پروتئین و ویتامینهای گروه B است. جو به بهبود عملکرد دستگاه گوارش کمک میکند و حبوبات موجود در آش، آن را به غذایی کامل و انرژیبخش تبدیل میکنند. این آش برای کودکان، سالمندان و افرادی که بهدنبال غذای سالم خانگی هستند، گزینهای بسیار مناسب است.
